1403/04/30
علی صباغی

علی صباغی

مرتبه علمی: دانشیار
ارکید: https://orcid.org/0000-0002-4326-5426
تحصیلات: دکترای تخصصی
اسکاپوس:
دانشکده: دانشکده ادبیات و زبان های خارجی
نشانی: دانشگاه اراک- گروه زبان و ادبیات فارسی
تلفن:

مشخصات پژوهش

عنوان
تحلیل کاربرد حسن تعبیر در خسرو و شیرین نظامی
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده
کلیدواژه‌ها
نظامی گنجوی خسرو و شیرین بلاغت حسن تعبیر
سال 1402
مجله پژوهشنامه ادب غنایی
شناسه DOI
پژوهشگران علی صباغی ، طاهره میرهاشمی

چکیده

حکیم نظامی گنجوی سراینده­ای صاحب سبک و شاعری جریان­ساز در آفرینش منظومه­های غنایی در تاریخ ادبیات فارسی است. خسرو و شیرین نخستین منظومه غنایی شاعر، داستان دلدادگی، عشق و هوس و نمونه درخشان تن‌کامه‌سرایی در شعر فارسی است. این جستار به تحلیل کاربرد حسن تعبیر در خسرو و شیرین می پردازد و در صدد است تا به این پرسشها پاسخ دهد که: حسن تعبیر برای بیان و بازنمایی چه موضوع­هایی در خسرو و شیرین به کار رفته است؛ حسن تعبیر از طریق چه شگردهای ادبی و بلاغی در خسرو و شیرین بازتاب یافته است و چه عواملی زمینه و بستر شکل­گیری حسن تعبیر در خسرو و شیرین را فراهم ساخته است. نگارندگان داده­های تحقیق را از متن داستان به روش استقرای تام استخراج کرده و به روش توصیفی ـ تحلیلی به تبیین کاربرد حسن تعبیر در منظومه پرداخته­اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که موضوعاتی مانند واژگان و مفاهیم تابو، امور هراس‌انگیزی همچون مرگ، بیماری و پریشان‌حالی و توصیفات عشقبازی و هوسرانی در متن داستان با بهره‎گیری از حسن تعبیر بیان شده است و شاعر از شگردهای بلاغی استعاره، تشبیه و کنایه در بیان مفاهیم ممنوع و تنش­زا استفاده کرده است و کوشیده است از این طریق وجهه خود و مخاطبان بالفعل و بالقوه داستان را حفظ کند.