1403/02/04
حمید عبدالهیان

حمید عبدالهیان

مرتبه علمی: دانشیار
ارکید: 1045-5436-0001-0000
تحصیلات: دکترای تخصصی
اسکاپوس:
دانشکده: دانشکده ادبیات و زبان های خارجی
نشانی: اراک. دانشگاه اراک. دانشکده ادبیات و علوم انسانی. گروه زبان و ادبیات فارسی
تلفن: 086326224001

مشخصات پژوهش

عنوان
ساختار ساختارها در شعر ناصرخسرو با تکیه بر وجه غالب
نوع پژوهش
مقاله چاپ‌شده
کلیدواژه‌ها
ساختار، ساختار ساختارها، وجه غالب، دیوان ناصرخسرو
سال 1397
مجله فنون ادبي
شناسه DOI
پژوهشگران حمید عبدالهیان

چکیده

ساختار ساختارها در دیوان ناصرخسرو بر وجه غالب »خردگرایی« استوار است و تمام مایگانها و ساختارهای کوچک و بکگر در اشعار ناصرخسرو حول آن سامانمند میشوند یا از طریق تقابل با یکدیگر آن را تقویت میکنند و کارکرد اثبات مکدّعای شکاعر حول محور یقین )و نه حدس و ظن( میگردد. ساختار اندیشهای دیوان ناصرخسرو )در ساحت سیاسی، مکههبی و ...( بکر مبنکای تقابل و تضاد با دستگاه حاکمۀ خلفای عباسی و سلجوقیان بنا نهاده شده است و شاعر همیشه »خرد« را معیار قضاوت خود بکرای محاجه و غلبه بر مخالفان قرار میدهد و حتی اعتقادات اسماعیلی خکود را بکا رویککردی خردگرایانکه موکرح و اثبکات مکی کنکد. »تمس به دین )خاصه مههب اسماعیلیه( حول محکور خکرد بکرای نجکات از دنیکا « درونمایکۀ اصکلی دیکوان ناصرخسروسکت و خوشههای تصویری مرتبط با آن بیشتر تصاویر کانونی دیوان را تشکیل میدهد. بوطیقای هنری او بر محاکات اسکتوار و جهکان و قوانین آن در دیوان، ثابت و عقلپسند است. بسامد بسیار زیاد واژگان مرتبط با موتیف »خکرد «، سکاختار نحکو اسکتد،لی، اسکتفاد متعادل از صور خیال، وجود مناظرهها و ... از مؤلفههای وجه غالب »خردگرایکی « در سکاختار سکاختارهای دیکوان اسکت و سکبب تفوّق قوب مجازی زبان بر قوب استعاری و زبان روشن، ت معنا و صریح اشکعار شکده اسکت. نتیجکۀ نهکایی اینککه عناصکر، مایگانها و ساختارهای گوناگون دیوان ناصرخسرو تابعی است از سکاختار سکاختارهای عصکر . ایکن پکاوهن از نفکر هکد ، اکتشافی است و بر اساس آرا و رویکردهای ساختارگرایان و فرمالیستها انجام شده است.