رویه رو به رشد و رایج در کشورهای در حال توسعه مثل ایران برای به تعویق انداختن باروری تا دهههای سوم و چهارم زندگی، خطر بیفرزندی غیرارادی یا داشتن فرزندان کمتر از حد مطلوب را افزایش میدهد. این وضعیت میتواند مشکلات اقتصادی، اجتماعی و امنیتی را برای کشور در آینده به وجود بیاورد. یکی از استانهایی که نرخ باروی کمتر از متوسط کشوری دارد، استان مرکزی است. به همین دلیل نیاز به بررسی دلایل باروری پایین در این استان وجود دارد. هدف از این مطالعه شناسایی دلایل باروری پایین در استان مرکزی است. دادههای این مطالعه کیفی از طریق مصاحبه عمیق گردآوریشده و از روش تحلیل مضمون برای تحلیل دادهها استفاده شده است. با کمک نمونهگیری هدفمند و با معیار اشباع نظری با 25 نفر از مصاحبهشوندگان مصاحبه گردید و نهایتاً دادههای گردآوریشده در قالب سه مضمون فراگیر و هشت مضمون سازمان دهنده، کدگذاری و تحلیل گردید. نتایج تحقیق نشان داد که سه دسته مضامین فراگیر در قالب دلایل تحول ساختار و الگوی تشکیل خانواده (با مضامین سازماندهندهی به تأخیر افتادن مسیر گذار به بزرگسالی و کوچکشدن ابعاد خانواده)، کاهش ظرفیت کارکردی خانواده (با مضامین سازماندهندهی افول سرمایه تربیتی خانواده و گسست نسلی و کاهش حمایت خویشاوندی) و تحول ارزشها و معناهای فرهنگی (با مضامین سازماندهندهی عقلانیسازی تصمیم باروری، تقدم هویت فردی بر خانوادگی، افول اعتماد و امنیت و همگرایی با فرهنگ تهران) در حوزه خانواده از جمله دلایل مهم باروری پایین در استان مرکزی است.
