در سالهای اخیر، افزایش فشار بر منابع طبیعی بهویژه در مناطق خشک و نیمهخشک، موجب توجه ویژه به رویکردهای یکپارچه در مدیریت منابع شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوشمندسازی کنتورهای آب در ارتقای پایداری همبست آب، انرژی و غذا در دشت نهاوند انجام شد؛ منطقهای که با چالشهایی نظیر افت شدید سطح آب زیرزمینی، الگوی کشت ناکارآمد و بهرهوری ناپایدار مواجه است. بااستفاده از چهارچوب همبست و شاخصهای کلیدی همچون بهرهوری آب و انرژی، سود اقتصادی، ردپای زیستمحیطی و نسبت بازده به نهاده، دادههای مربوط به چهار محصول عمده منطقه شامل )گندم، جو، چغندرقند و گشنیز( تحلیل شد. یافتهها نشان داد که هوشمندسازی کنتورها از طریق ثبت دقیق برداشت، کنترل مصرف و ارسال دادههای آنلاین، منجر به بهینهسازی الگوی مصرف آب و کاهش انرژی ورودی شده است. محصول چغندرقند با نسبت انرژی خالص بالاتر از 7/8 و سود اقتصادی قابل توجه، در رتبه اول عملکرد قرار دارد، در حالی که گشنیز با پایینترین انرژی ورودی و ردپای زیستمحیطی، به عنوان گزینهای پایدار برای مناطق کمنهاده پیشنهاد شد. همچنین نتایج نشان داد که بهرهگیری از دادههای حاصل از کنتورهای هوشمند، قابلیت بهبود تصمیمگیری کشاورزان، اصلاح الگوی کشت و افزایش تابآوری سیستم کشاورزی را دارد. در مجموع پژوهش حاضر نشان میدهد که تلفیق فناوریهای نوین اندازهگیری با مدلهای همبست میتواند بستری موثر برای مدیریت بهینه منابع، افزایش بهرهوری و تضمین امنیت غذایی در مناطق حساس فراهم آورد. این نتایج میتواند راهگشای تدوین سیاستهای منطقهای و ملی برای ارتقای کشاورزی پایدار در ایران باشد.
