هدف: تلفیق هوش مصنوعی و مدیریت دانش به استفاده راهبردی از فناوری برای افزایش ایجاد، اشتراک و استفادهاز دانش در یک سازمان اشاره دارد. پیادهسازی هوش مصنوعی در مدیریت دانش، چالشها و محدودیتهایی برای سازمانها بهویژه دستگاههای اجرایی که وظیفه خدمترسانی به مردم را دارند بههمراه دارد. برای درک ارتباط بین مدیریت دانش و هوش مصنوعی، باید نحوه تأثیرگذاری آن بر متغیرهای مهم نیروی انسانی سازمانها ازجمله «عملکرد» بهدقت مورد بررسی قرار گیرد. هدف این مطالعه بررسی تأثیر همزمان مدیریت دانش و هوش مصنوعی بر عملکرد نیروی انسانی دستگاههای اجرایی است. روش پژوهش: پژوهش حاضر ازنظر جهتگیری، کاربردی و ازنظر روششناسی، کمی است که با استفادهاز راهبرد توصیفی-همبستگی انجام شدهاست. بازه زمانی مطالعه زمستان 1403 و بهار 1404 است. جامعهآماری پژوهش کارکنان دستگاههای اجرایی استان مرکزی است که 150 نفر از مدیران و کارشناسان بهروش نمونهگیری گلولهبرفی، انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از ابزار پرسشنامه استفادهشد که پایایی پرسشنامه براساس معیارهای آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی و روایی آن براساس شاخصهای AVEو بارعاملی متقابل موردتأیید قرار گرفت. جهت تجزیهوتحلیل دادهها از روش مدلسازی معادلات ساختاری و برای انجام محاسبات آن از نرمافزار Smart PLS 3.0 استفادهشد. یافتهها: تجزیهوتحلیل دادهها نشان داد کاربردهای مختلف هوش مصنوعی رابطه مستقیمی با فرآیندهای مدیریت دانش دارد. مستندسازی دانش ضمنی بر تبدیل و انتقال و بهکارگیری دانش؛ شخصیسازی دسترسیبه دانش بر حفظ و نگهداری دانش؛ پیشبینی و تصمیمگیری هوشمند بر ایجاد و بهکارگیری دانش، تأثیر مثبت و معناداری دارند. همچنین تلفیق هوش مصنوعی و مدیریت دانش رابطه مستقیمی با عملکرد نیروی انسانی دستگاههای اجرایی دارد. ایجاد دانش بر مشارکت؛ حفظ و نگهداری دانش بر حفظ و نگهداشت و رضایت؛ تبدیل و انتقال دانش بر مشارکت؛ بهکارگیری دانش بر حفظ و نگهداشت، رضایت و هزینههای آموزش، تأثیر مثبت و معناداری دارند. بیشترین ضریب مسیر (641/0) مربوطبه تأثیر بهکارگیری دانش بر رضایت، و کمترین ضریب مسیر (174/0) مربوطبه تأثیر پیشبینی و تصمیمگیری هوشمند بر بهکارگیری دانش، میباشد. نتیجهگیری: برنامههای آموزشی جامع برای تقویت مهارتها و آگاهی کارکنان در زمینه هوش مصنوعی و مدیریت دانش راهاندازی شود. تشکیل تیمهای چندتخصصی که ترکیبی از کارکنان بخشهای مختلف سازمان هستند، میتواند در ایجاد فرهنگ هوش مصنوعی و مدیریت دانش در سازمان کمک کند. فرآیندهای استانداردی برای جمعآوری، سازماندهی و تبدیل دادهها به فرمت قابلاستفاده وجود داشته باشد. اقدامات امنیتی شامل استفادهاز الگوریتمهای رمزنگاری قوی برای حفاظتاز دادهها، اعمال سیاستها و محدودیتهای دسترسی، بررسی و شناسایی تهدیدات امنیتی، درنظر گرفتهشوند. سازمانها سازوکارهای نظارتی مناسبی برای تضمین کیفیت دادههای بهاشتراک گذاشتهشده طراحی نمایند. اصالت/ارزش: مدیریت دانش شرایطی را فراهم میکند تا درک دانش رخ دهد، در حالی که هوش مصنوعی قابلیتهای گسترش، استفاده و ایجاد دانش را به روشهایی نوین و کارآمد فراهم میکند. با تلفیق مؤثر فناوری با شیوههای مدیریت دانش، سازمانها میتوانند تصمیمگیری، نوآوری و عملکرد کلی سازمان را بهبود بخشند. آموزش و توسعه منابع انسانی متخصص در حوزه هوش مصنوعی و مدیریت دانش برای پیادهسازی موفق این فناوری بسیار حیاتی است.
